Close

Δεν είστε ακόμα μέλος; Εγγραφείτε τώρα!

lock and key

Συνδεθείτε εδώ:

Σύνδεση

Ξεχάσατε τον κωδικό;

Πως συνδέεται η Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής και Υπερκινητικότητας με τη διατροφή

Πως συνδέεται η ΔΕΠΥ με την διατροφή;

Η Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής (ΔΕΠ) και Υπερκινητικότητας (ΔΕΠΥ), η οποία διεθνώς είναι γνωστή ως Attention Deficit Hyperactivity Disorder (AD/HD), αποτελεί μία από τις συχνότερα εμφανιζόμενες και διαγιγνωσκόμενες διαταραχές σε παιδιά σχολικής ηλικίας. Μετά από ερευνητικές μελέτες επεκράτησε η άποψη ότι η ΔΕΠ/ΔΕΠΥ είναι οργανικής προέλευσης, στην οποία εμπλέκονται γενετικοί, ψυχολογικοί και κοινωνικοί παράγοντες και εμπεριέχει νοητικές και νευροψυχολογικές δυσλειτουργίες ή ανεπάρκειες παραμένοντας όμως ακόμη, πολλά αναπάντητα ερωτήματα.
Η ΔΕΠ/ΔΕΠΥ είναι μία εκ γενετής διαταραχή και διαρκεί εφ’ όρου ζωής Κάποια από τα συμπτώματά της εμφανίζονται πριν από την ηλικία των 7 ετών και εκδηλώνονται οπωσδήποτε σε τουλάχιστον δύο περιβάλλοντα.
Η ΔΕΠΥ είναι μία αναπτυξιακή διαταραχή που έχοντας ως πρωτογενή χαρακτηριστικά τα συμπτώματα της απροσεξίας και της υπερκινητικότητας – παρορμητικότητας επιμένει στο χρόνο και μπορεί να προκαλέσει σημαντικές και ποικίλες δυσκολίες τόσο στο ίδιο το παιδί, όσο και στο περιβάλλον του.
Η αιτιολογία της διαταραχής δεν είναι ακριβώς γνωστή, παρ’ όλο που κατά καιρούς έχουν ενοχοποιηθεί διάφοροι παράγοντες. Ίσως η αιτία να είναι το τελικό μονοπάτι πολλών και διαφορετικών αιτιολογικών παραγόντων. Χρειάζονται περισσότερες έρευνες για να διαπιστωθεί ποιοι παράγοντες ή συνδυασμοί παραγόντων έχουν τις πιο σημαντικές αιτιολογικές επιδράσεις.
Δεν πρόκειται για μια προσωρινή κατάσταση ή δυσκολία αλλά αντανακλά έναν τρόπο λειτουργίας του ατόμου που τείνει να χαρακτηρίζεται ως «μη φυσιολογικός». Υπάρχει διαχωρισμός, βάσει κριτηρίων, ανάμεσα στα παιδιά που τους αποδίδεται η διαταραχή και στα υπόλοιπα που απλώς παρουσιάζουν όμοια συμπτώματα. Η ΔΕΠΥ επηρεάζει την ικανότητα του παιδιού να φέρει εις πέρας τις απαιτήσεις της συγκεκριμένης ηλικίας, όπως αυτές έχουν καθοριστεί από την πλειοψηφία των ψυχολόγων και των παιδίατρων.

 

Η Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής/Υπερκινητικότητας (ΔΕΠΥ) περιλαμβάνει παιδιά που χαρακτηρίζονται από ελλειμματική προσοχή, παρορμητικότητα και υπερκινητικότητα.

Η διαταραχή αυτή επηρεάζει σημαντικά τις σχέσεις του παιδιού με την οικογένειά του και τους συνομήλικους του καθώς και τη σχολική και τη μετέπειτα επαγγελματική του σταδιοδρομία. Πολλοί γονείς δυσκολεύονται να διαχωρίσουν εάν το παιδί τους έχει ΔΕΠΥ ή είναι απλά ζωηρό. Γι’ αυτό το λόγο η διάγνωση γίνεται από ιατρούς, παιδοψυχολόγους και παιδοψυχιάτρους, οι οποίοι συλλέγουν στοιχεία τόσο από τη σχολική όσο και από την οικογενειακή ζωή του παιδιού. Τα συμπτώματα πρέπει να επιμένουν για ένα χρονικό διάστημα που να υπερβαίνει τους 6 μήνες και η εκδήλωση τους να έχει γίνει πριν τα 7 χρόνια του παιδιού. Επιπλέον τα συμπτώματα πρέπει να εμφανίζονται σε δύο τουλάχιστον περιβάλλοντα (π.χ. σχολείο και σπίτι). Το ποσοστό εκδήλωσης της διαταραχής είναι 3%-5% στα παιδιά της σχολικής ηλικίας με μεγαλύτερη συχνότητα στα αγόρια.
Όπως συμβαίνει σχεδόν με κάθε οργανική διαταραχή, έτσι και στην ΔΕΠ-Υ, η κατάλληλη διατροφή μπορεί να συντελέσει, και μάλιστα σε σημαντικό βαθμό, στη διαχείρισή της, λειτουργώντας παράλληλα με τυχόν φαρμακευτική αγωγή. Μεγάλος αριθμός επιστημονικών ερευνών δείχνουν τη στενή σχέση που υπάρχει μεταξύ τροφής και εγκεφαλικών λειτουργιών, κάνοντας φανερή την ανάγκη για βαθύτερη γνώση και εφαρμογή της κατάλληλης διατροφής στην καθημερινότητα.
Επιδημιολογικές μελέτες αναφέρουν την κληρονομικότητα ως σημαντικό παράγοντα εμφάνισης της διαταραχής. Εάν υπάρχουν συγγενείς με ψυχικές διαταραχές διαγνωσμένες ή και όχι, αυξάνονται οι πιθανότητες εμφάνισης παρόμοιων διαταραχών, που πιθανόν να ανήκουν στο ίδιο φάσμα, όπως για παράδειγμα συγγενείς ή γονιός με δυσλεξία ή ΔΕΠ-Υ , παιδί με ΔΕΠ-Υ. Επίσης, εάν η μητέρα έχει εκτεθεί σε διάφορες νευροτοξίνες, όπως βαρέα μέταλλα, διαλυτικά, φυτοφάρμακα, χημικά πρόσθετα τροφίμων, αλκοόλ, κάπνισμα, ναρκωτικές ουσίες ή άλλα φάρμακα και καταχρήσεις, αυξάνονται οι πιθανότητες το παιδί να εμφανίσει ΔΕΠ-Υ ανάμεσα σε άλλες διαταραχές συμπεριφοράς.

 

Τα παιδιά είναι πολύ ευαίσθητα στις νευροτοξίνες σε όλη την διάρκεια ανάπτυξής τους.

Κλινικές έρευνες έδειξαν ότι ο μόλυβδος, ο υδράργυρος, το κάδμιο, το αλουμίνιο, τα PCB’s (τύπος διοξίνης), τα φυτοφάρμακα, είναι όλα τοξίνες που βρίσκονται σε αφθονία γύρω μας, όπως στα οδοντικά σφραγίσματα (υδράργυρος), στα εμβόλια (υδράργυρος), στα τρόφιμα, τον καπνό του τσιγάρου (κάδμιο, PCB’s, φυτοφάρμακα, αλουμίνιο), στον αέρα (κάδμιο), στο νερό (σχεδόν όλες οι παραπάνω τοξίνες), και μπορεί να προκαλέσουν την εκδήλωση νευρολογικών διαταραχών, όπως η ΔΕΠ-Υ, σε ευπαθή παιδιά, όπως αυτά που ο οργανισμός τους διαθέτει χαμηλή αποτοξινωτική ικανότητα, π.χ. στην περίπτωση δυσλειτουργίας του γαστρεντερικού συστήματος).

 

DEPY
Επαναλαμβανόμενες έρευνες έδειξαν ότι παιδιά με ΔΕΠ-Υ παρουσιάζουν σοβαρές ελλείψεις θρεπτικών στοιχείων, σε σχέση με τους συνομηλίκους τους, όπως τα λιπαρά οξέα και ιδιαιτέρως τα Ωμέγα 3. Αυτά τα λιπαρά είναι κρίσιμα για την λειτουργία των εγκεφαλικών νευρώνων και βρίσκονται σε πολύ λιγότερες τροφές από τα Ωμέγα 6. Ειδικότερα τα κύτταρα που παράγουν Ντοπαμίνη στον εγκέφαλό μας αποτελούνται από 80% DHA ( Ωμέγα 3). Η ελλειμματική παραγωγή της Ντοπαμίνης είναι ένα από τα κυριότερα προβλήματα στην ΔΕΠ-Υ. Επιπλέον η DHA ευθύνεται για την καλή όρασή μας αλλά και για την προστασία του εγκέφαλου από τοξίνες που κυκλοφορούν στο αίμα μας και κάποιες αναφέρθηκαν παραπάνω. Κλινικά στοιχεία έδειξαν επίσης, ελλείψεις πρόδρομων ουσιών των Ωμέγα 3 σε περιπτώσεις τροφικών αλλεργιών ή δυσανεξιών, οι οποίες συναντώνται συχνά στην ΔΕΠ-Υ.

Επίσης πολλές φορές, ενώ καταναλώνουμε ψάρια με τις επιθυμητές πρόδρομες λιπαρές ουσίες ή σπόρους κι άλλα τρόφιμα, ο οργανισμός δεν μπορεί να φτάσει από την πρόδρομη ουσία στο τελικό στάδιο μεταβολισμού κι αφομοίωσης των Ω3, Ω6, λόγω ελλείψεων βιταμινών, όπως C, B3, και ιχνοστοιχείων, όπως ο ψευδάργυρος, που συμμετέχουν σε αυτή την διαδικασία. Πρόσφατη έρευνα απέδωσε πιθανά προβλήματα στην ανάπτυξη του εγκέφαλου παιδιών, στα οποία ανιχνεύθηκαν Τρανς λιπαρά οξέα, λόγω συχνής κατανάλωσης υδρογονωμένων φυτικών λιπαρών όπως  μαργαρίνες, τηγανητά, αλλαντικά, μεταξύ άλλων.
Έρευνες κατέδειξαν ότι και άλλα θρεπτικά στοιχεία, αν βρίσκονται σε χαμηλά επίπεδα κατά την διάρκεια της εμβρυικής ανάπτυξης και της παιδικής ηλικίας, μπορεί να παίζουν σημαντικό ρόλο στην εμφάνιση συμπτωμάτων της ΔΕΠ-Υ. Εάν για παράδειγμα παιδιά, με χαμηλά επίπεδα Μαγνησίου στο αίμα τους, έπαιρναν Μαγνήσιο σε συμπλήρωμα διατροφής, βελτιωνόταν σημαντικά η συμπεριφορά τους. Συχνά επίσης διαπιστώνεται, ότι τα παιδιά με την διαταραχή αυτή έχουν χαμηλά επίπεδα Ψευδαργύρου, Σιδήρου, βιταμίνης Β1, Β3, Β12, Φολικού οξέος, Ιωδίου, Σεληνίου, Χαλκού, Χολίνης και, όταν αυτά προστεθούν στην διατροφή τους, παρατηρείται βελτίωση της συμπεριφοράς και των βασικών συμπτωμάτων, όπως η παρορμητικότητα, η υπερκινητικότητα και η έλλειψη συγκέντρωσης.
Τροφές με υψηλά σάκχαρα, χρωστικές, ενισχυτικά γεύσης, χημικά πρόσθετα (τα αναγραφόμενα στην συσκευασία ως ‘Ε’), που μπορεί να βρίσκονται σε κάποια δημητριακά, έτοιμα γλυκίσματα και σνακ, τσίχλες, καραμέλες, γκοφρέτες, χυμοί, σοκολατούχα ροφήματα, έτοιμες σάλτσες, γενικότερα τροφές από άσπρα άλευρα καθώς και άλλες πολύ αγαπημένες από τα παιδιά κι όχι μόνο, φαίνεται να συνδέονται με βασικά συμπτώματα της διαταραχής.

 

Φροντίζουμε λοιπόν η διατροφή των παιδιών να είναι πλούσια σε θρεπτικά στοιχεία, όπως βιταμίνες-μέταλλα-ιχνοστοιχεία, και ισορροπημένη στις βασικές ομάδες της, δηλαδή 45% υδατάνθρακες-35% πρωτείνη-20% λιπαρά.

Αυτό μπορείτε σε μεγάλο βαθμό να το πετύχετε με την απλή και παραδοσιακή μέθοδο του φρεσκομαγειρεμένου φαγητού, στα πλαίσια της Μεσογειακής ή παραδοσιακής μας διατροφής πλούσιας σε ψάρια, φρούτα, λαχανικά, φυσικούς ξηρούς καρπούς και τα όσπρια, αποφεύγοντας τα έτοιμα φαγητά και σνακ. Με την συμβολή του διατροφολόγου και του παιδιάτρου μπορεί να προστεθούν τα κατάλληλα συμπληρώματα διατροφής και να δοθούν οδηγίες για το είδος, την ποιότητα και την ποσότητα κατανάλωσης των τροφών.

 

 

Με εκτίμηση.

Κριαράς Νικόλαος.

Διαιτολόγος – Διατροφολόγος.

NewsDiet.gr

 


Αφήστε Σχόλιο